Jequetepeque: fitxa teknikoa

Kokapena

Peru. Programa, La Libertad eskualdean garatzen da. Chepén eta Pacasmayo kostaldeko probintziak hartzen dituen Jequetepequeko bailaran.

Brasil herrialdeari / Komunitateari buruzko datuak

Biztanleria

27.428.615 bizt.

Azalera

1.285,216 km2

Bizitza itxaropena

73 años

Haurren hilkotasun tasa

2,8 (milako)

Alfabetatze tasa

92%

Herrialdeko BPG

130.324.676.706, USD

PPG per cápita

4.200 USD

GGI

0,773 / puesto 87 (2008)

Iturria

PNUD 200

Helburu orokorrak

Azukrearen Berregituraketa Programaren eta Elikagaien Subiranotasun Politiken barruan, ekonomiari eta produkzioari lotutako ekimen berriak garatzen laguntzea, Kuban tokiko garapen ekonomiko iraunkorra sustatzeko.

Helburu espezifikoak

Jequetepeque-ko bailarako biztanle pobreen artean ekonomia solidarioa sustatzea, elikagaien segurtasuna hobetzeko eta familientzako diru sarrerak lortzeko.

Beste helburu batzuen artean, hauxe lortu nahi da:

• Produkzio sistema dibertsifikatuak sustatzea, ekoizle txiki ondo antolatuen laborantzen eta hazkuntzen bidez.
• Erakunde ekonomiko produktiboak eta Zerbitzu Anitzeko Kooperatiba Zentralak eskaintzen dituen transformazio, finantza, informazio eta merkaturatze zerbitzuak sendotzea.
• Kontsumo kooperatibetan parte hartzeko barne harremanak indartzea eta Jequetepeque Bailarako Kontsumo Kooperatiben Zentralean, bigarren mailako instantzia batean, modu bateratuan parte hartzea.
• Emakumeei eta gizonezkoei produkzio teknologia berrietarako eta ezagutzarako sarbidea erraztu, lan kooperatiboa eta enpresa lana helburu.
• Probintzian, Tokiko Garapen Ekonomikoko Unitateak indartzea, bakoitzak bere jurisdikzioaren garapen ekonomiko alternatiboa sustatzeko sistema eraginkor parte hartzaile bat inplementatzeko.
• Jequetepeque Bailarako nekazaritza eta ekologia zaintzen eta nekazaritza nahiz abeltzaintza sustatzen lagunduko duen Erakunde Arteko Instantzia bat bultzatzea.

Bazkideak eta onuradunak

Honako hauek dira programaren subjektua:

• Jequetepeque Bailarako ekoizleen Zentralari elkartutako 11 elkarte ekonomikoetako 750 ekoizle. Ekoizleen Zentralak transformazio, merkaturatze eta kreditu zerbitzuak eskaintzen dizkie bazkidetutako pertsonei.
• Kontsumo kooperatibetako bazkide diren 195 emakume eta 77 gizon. Kontsumo kooperatibok kooperatiben zentral batean bilduta daude eta zentral horrek salerosteko, produktuak banatzeko eta kontabilitateko zerbitzuak ematen dizkie bere bazkideei.
• Garapen ekonomikoko tokiko unitateen bidez zonaldeetako garapen ekonomikoa ahalbidetzen duten probintziako bi udalerri.

Kontrapartearen antolaketa

Proiektua lantzen duen erakundea:

CONSORCIO INTERINSTITUCIONAL PARA EL DESARROLLO HUMANO Y TERRITORIAL ANTONIO RAYMONDI

Hauek dira erakundea osatzen dutenak:

• Cedepas norte
  Centro Ecuménico de Promoción y Acción Social Norte CEDEPAS NORTE: erakundeak 20 urtetik gora jardun du nekazaritza jarduera bultzatuz tokiko ekonomia garatzen. Peru iparraldean dihardu, Cajamarca, La Libertad eta Piura-n.
• ADSL
  Asociación de Desarrollo Social Lestonnac elkartea GGKE bat da eta 10 urte darama Jequetepeque bailaran lanean. Nagusiki, honakoetan jarduten du: herritarren parte hartzea –batez ere emakume eta gazteena– sustatzen; giza eskubideen defentsan, eta osasun nahiz hezkuntzan, nekazaritza eremu pobreetan eta muturreko pobrezia jasaten dutenetan zerbitzuen kalitatea hobetzeko eta praktika osasungarriak txertatzeko proposamenak egiten.
• Trujilloko Unibertsitate Nazionala
  Trujilloko Unibertsitate Nazionala 1824an sortu zen eta Errepublikako lehenengo Unibertsitatea izan zen. 12 fakultatek osatzen dute Unibertsitatea eta fakultateok, aldi berean, 36 Lanbide Eskola Akademikok osatzen dituzte. Eskola horiek honako hauetan jarduten dute: profesionalen prestakuntzan, ezagutza zientifikoen sorkuntzan eta tokiko garapena sustatzeko zereginetan. Graduatu Ondoko Eskola bat ere badauka, Maisutzako 34 Aipamenek eta Doktoregoko 12 Programak osatua. Unibertsitatea Jequetepeque Bailaran dago.

Azalpen laburra

Hasiera urtea

2009

Programaren helburua hauxe da: Ekoizleen Elkarte Ekonomikoen eta Kontsumo Kooperatiben asoziazio arloa, 2004 eta 2005. urtetik ADSL-k eta CEDEPAS Norte-k –hurrenez hurren– eta FISC, Mundukide eta Munduko Nekazaritza Foroaren laguntzaz landu dena, hobeto garatzea, gobernuak egun ezartzen dituen eredu ekonomikoei erantzuteko, eredu horiek herritarren zati handi baten pobrezia eta bazterketa areagotzen baitute, herritarrok beren kabuz garatzeko aukerarik izateko itxaropenik gabe utzita.

2004az geroztik ekoizleen elkarte ekonomiko batzuk sortu dira. Elkarteok hiru etapako eraketa prozesua pasatu dute: lehenik, intereseko taldeen osaketa; bigarrenik, ekoizle batzordeetan sendotzea, eta azkenik, erregistro publikoetan elkarte gisa izena ematea. Elkarte horiek funtzionamendu maila desberdinetan dihardute antolaketa eta enpresa arloetan, lanean batera daramaten denboraren arabera.Kontsumo kooperatibek emakumeen antolaketa izan zuten oinarri eta denda komunal gisara eratu ziren; gerora, berriz, kontsumo kooperatiba bilakatu ziren. 2006tik aurrera, produktuen baterako erosketaren eraginkortasuna hobetzeko helburuz eta murgilduta zeudeneko gurpil zoroa hausteko asmoz (garesti erosi – garesti saldu – salmenta txikiak – negoziatzeko gaitasun txikia – inbertsio txikia), Jequetepeque Bailarako Kontsumo Kooperatiben Zentrala osatu zen.

Programaren bidez, ekoizleen elkarte ekonomikoetako eta kontsumo kooperatibetako 430 emakumeren eta 711 gizonen eta Jequetepequeko Bailarako (Chepen eta Pacasmayo probintzietan) agintari / funtzionarioen gaitasunak indartu nahi dira, elkarren artean ekonomia solidarioa bultzatu eta elikagaien segurtasuna nahiz familiako diru sarrerak hobetzeko. Horretarako, planteatzen dena da produkzioa dibertsifikatzea, antolaketa prozesua indartzea eta zerbitzu teknikoak, ikerketa, trebakuntza, finantza, transformazio zerbitzuak eta merkatu iraunkorrak identifikatzeko zerbitzuak edukitzea.Estrategia operatiboa, berriz, tokiko kontsumorako labore alternatiboak sartzea da, zerbitzu kooperatibak inplementatzea, eta horrekin batera: transformazioa, aholkularitza teknikoa, aurrezkia eta kreditua, kontsumo kooperatibak eta erakunde arteko instantziak sortu edota indartzea, garapen ekonomikoa eta ingurumenaren babesa sustatzeko (tokiko gobernuen garapen ekonomikoko unitateak eta erakunde artean elkar hartzeko instantzia).

Bultzatzen diren ekintzak

Programaren xedea hauxe da: bai Lestonnac Garapen Sozialerako Elkarteak bai CEDEPAS Norte-k 2004tik garatutako ekimenak sendotzea. Ekimenok honako ekintza estrategikoetan laburbiltzen dira:

• Finka unitateak dibertsifikatzeko trebakuntza eta laguntza. Horretarako, ekoizle txikiek –emakumeak eta gizakumeak– landutako labore tradizionalak eta alternatiboak sustatu eta produkzio prozesuan gaitasunak indartu nahi dira, ekoizleak lehiakorrak izateko bidean jarri eta kanpo nahiz barne merkatua kalitatezko produktuz hornitu ahal izateko. Aldi berean, produktu komertzialak eta tokiko kontsumora bideratutakoak konbinatuko dira, tokiko elikagaiak arriskuan jarri barik eta, aitzitik, elikagaien segurtasuna hobetuz.
• Nekazaritza eta abeltzaintzako produkzioari dagokionez, kanpo eta tokiko merkatura zuzendutako laboreak (besteak beste, zainzuriak, orburuak, aji paprika, pikillo piperrak, bananoa etab.) kalitate handikoak izatea, eta merkatuetan hartuko duten posizioa bermatutako produkzio ezaugarrietan oinarritzea. Horien artean, nabarmentzekoa da ziurtatutako produktu organikoen laborantza, esaterako, banano organikoaren laborantza.
• Laborantza alternatiboetan, teknologia transferitzea, Trujilloko Unibertsitatearekin batera egindako ikerketa teknologikotik abiatuta. Horren bidez lortu nahi dena da konponbidea ematea, ikerketa aplikatuaren bidez, gaur egun oraindik ere laborantza alternatiboen aurrerabidea oztopatzen duten arazoei. Labore batzuek ingurunera egokitzeko duten arazoez, aspektu genetikoez eta alderdi fitosanitarioez ari gara.
• Lehen sektoreko produktuen balio erantsia handitzea eta, horretarako, transformaziorako eta uzta ondoko erabilera sistema bat mailaz maila garatzea, zainzuriak, orburuak eta piperrak prozesatzeko nekazaritza eta industria planta bat erabiliz.
• Garapen Ekonomikoko tokiko unitateak (UNIDEL) inplementatzea, bi probintzia hauetan: Pacasmayon eta Chepen-en, tokiko erakundeen esku hartzearekin Jequetepeque bailarako garapena dinamizatzeko.
• Finantza zerbitzuak sustatzea. Lehen etapa batean, TUMAN Kooperatibarekin egindako hitzarmen bidez lan egingo da eta, era berean, zentraletik inbertsio txikiko (100 eta 300 US$ dolar) kreditu proposamen bati helduko zaio, hazteko eta iraunkortasun nahiz eskuragarritasun handiagoko finantza estrategia bat sortzeko.
• Emakumeak enpresa ekimenetan eta lidergoan trebatzea, elikagaien segurtasunaren esparruan. Emakumeek beren gaitasunak indartuko dituzte enpresak sortzeko, ingurunean izan daitezkeen baliabideetan eta produkziorako nahiz garapen ekonomikorako aktiboen eskuragarritasunean oinarrituz.
• Erakunde arteko guneak sortzea, bailaran garapena eta oreka ekologikoa sustatzeko eta tokiko politikak (ordenantzak) sortu eta bultzatzeko, gobernuko arduradunek betearazi ditzaten.